jueves, 28 de abril de 2011

MUXIKA: 1937

Me encuentro en el etarte del Hotel Urune, disfrutando de este maravilloso entorno mientras degusto mi café. Estoy inmersa en mis pensamientos cuando un avión rompe el silencio. En él viajo sin darme cuento al año 1937, me  acuerdo que mi amuma vivía a escasos 100 metros de aquí y un día como ese, hace 74 años, ella teniendo tan sólo 6, tuvo que escapar a estos montes a refugiarse de los aviones que pasaban hacia Gernika llenos de bombas. Pasó uno, después otro,… y ella permanecía escondida cuidando de sus hermanas mientras oía los ruidos del bombardeo que se estaba cebando con Gernika.

He vuelto de nuevo… al etarte y pienso que mi amuma estaría orgullosa de lo que somos ahora, de cómo un pueblo como este ha sabido sobre llevar un suceso tan horrible como  aquel y ver a dónde hemos llegado.

De igual forma creo que ella estará pensando en todas esas niñas de 6 años que estarán escapando de algunos aviones en busca de refugio. Tan lejos en la distancia y tan cerca en el tiempo…

MUXIKA 1937

Urune hoteleko etartean nago, bertako lasaitasuna eta kafe gozo bat dastatzen dudan bitartean. Nire pentsamenduetan murgilduta nago eguzki ederraz gozatzen eta inguru berdeari so. Bat batean hegazkin hotsak nire lasaitasuna apurtu eta nire pentsamenduetatik atera nau. Hegazkin bat baino ez da, batek daki nondik datorren eta nora doan hegazkin bat. Ziurrenik bertan doazenak oporretara doaz, leku atsegin batera, edo auskalo, lanera edo beharrizanak eskatzen dioten lekuren batera.

Halako batean, nire amonaren irudia etorri zait burura. Bere ume arora bidaiatu dut segundo batean. Hemendik 100 metrotara dagoen baserrira salto egin dut eta orain dela 74 urte bizi izan zuena gogoratu dut. 1937ko apirilaren 26ko eguna zen, berak 6 urte besterik ez zituen baserri inguruko landetan jolasten zebilela hegazkin hotsak bere lasaitasuna eta eginbeharrak apurtu zituenean. Ume bat baino ez zen mendira korrika joan behar izan zuenean ezkutaleku bila. Baina ez zen izan bidaiariak zeramatzan hegazkin bat, ez zen gainera hegazkin bakarra izan. Gernika bortizki erreko zuketen bonbez beteriko hegazkina zen, eta haren atzetik beste asko ere pasatu ziren. Bonba hotsa entzuten zuen urrunean noiz hurbilduko zain. Bere ahizpa guztietatik ia nagusiena izanik, besteen ardura zuen, gurasoak ohiko moduan, lanean baitzeuden larrean.

74 urte igaro dira, baina hegazkin horrek bere pentsamenduetara ekarri nau, zer sentituko ote zuen hegazkin hotsa entzutean. Ni hemen nire kafeaz gozatzen, bizitzak eskainitako erraztasun guztiekin inguratuta… berak bizitakoa hain hurbil eta urrun izanda aldi berean.

Zertan bihurtu den eta garen ikusita pozik sentituko dela badakit. Zer den gaur egungo Muxika eta zertan bihurtu den inguru hau.  Non nagoen kafe gozo hau hartzen eta bizitza nola aldatu den ikusita.

Baina bera, beti izan ohi da oso arduratsua inguratzen gaituenarekin eta ziur nago lortutakoaz pozteaz gain, munduan bera bezala mendira korrika joan behar dutenen pentsamendua duela. Munduan dauden 6 urteko umeen pentsamendua. Haiek ere hain urrun distantzian eta hain hurbil denboran egonik ere.

 Izaro Bideguren

martes, 26 de abril de 2011

Hoy 26 de abril


... se cumple un año más del triste suceso del Bombardeo de Gernika, pueblo donde vivo desde hace 3 años. Antes de llegar aquí, sólo conocía este lugar  por el cuadro de Picasso, pero en el tiempo que llevo, he logrado conocer un poco de la historia de esos fatídicos días y he tenido la posibilidad de conocer a personas que lo vivieron en primera persona, lo que me ha hecho en algunos momentos trasladarme y hacerme partícipe de todo el sufrimiento que vivió este pueblo durante esos días.
Desde mi escaso conocimiento sobre el tema -tanto en cuanto a sufrimiento vivido por esas generaciones que lo sufrieron en carne propia como de sus descendientes que han estado viviendo la historia contada por sus familiares-  me sumo al dolor de todo el pueblo gernikés y del resto de las personas que aún lo sienten como ellos. Como también me sumo al reclamo de que el cuadro de Gernika pertenece y debe regresar a Gernika, pues es un importante símbolo para este pueblo de aquel momento, por desgracia, inolvidable.

Danay

lunes, 18 de abril de 2011

Gernika gogoratuz (Recordando....)

Una cultura de dar la palabra puede ser una de las vías  para salir del trauma vivido. Una forma que ayuda a asimilar un poco “mejor” la desgracia y dar pasos en la vida. Una cultura que recordando lo vivido mira al futuro con ganas de lograr un camino lleno de esperanza y de paz. Así lo entiende Gernika Gogoratuz, asociación creada como centro de investigación de la paz.

Conocer lo que sufrió Gernika, cómo lo vivieron esas personas aquel fatídico día 26 de abril de 1937, qué significa el mercado de los lunes para esa gente que se acerca a ella a comprar productos de la zona,… significa conocer un poco más el porqué de nuestro pueblo, Gernika “La ciudad de la Paz”.

No creo que esta reflexión se aleje mucho de la filosofía slow travel, donde una de las características es conocer el lugar y tradiciones de cada destino. Por qué no hacer slow travel aquí, en la zona de Gernika, y conocer un poco más nuestra historia. Y para ello, que mejor fecha que el aniversario del mismo, 26 de abril.

¡Ven, aprende y goza!

Izaro Bidegruen

viernes, 15 de abril de 2011

Gernika gogoratuz...

Hitza ematen duen kultura, hori omen da zoritxarretik ateratzeko bideetariko bat. Hitza ematen duen kulturak, pasatutako txar guztia asimilatzen edo bizitzan aurrera egiten behintzat laguntzen omen du. Hori dio Boris Cyrulnik* neuropsikiatrak bere urteetako lanetan. Gurean, Gernikako bonbardaketaren 50. urteurrena zela medio, ikerketa zentro bat egitea erabaki zen. Zergatik Gernikan? Bada, hemen, iragana eta etorkizunak bat egitea nahi zutelako, iraganeko gertakizun eta gertaera tamal haiek gogoan hartuz etorkizunerako bake bidea eta adiskidetzailea jorratzeko. Ikerketa zentro, asozioazio horren zeregina sentsibilizazio ezberdinak batzen dituen gune izatea da, bakearen kulturaren garapenean eraldaketa soziala lortzen laguntzea. Bakearen kultura zabaltzea Euskal Herrian zein mundu mailan. Hori zen eta da Gernika Gogoratuz asoziazioaren helburua.

Erakunde honek, Boris Cyrulnikek bezala, hitzetan sinesten du, pertsonek bizitakoa partekatzea. Jasandako txar horretatik irten eta pertsona bezala aurrera egitea, bizitakoa ahaztu gabe, bizitakoa hutsean izan gabe. Partekatzeko kulturan oinarritzen dira.

Pentsatzen jarrita, hausnarketa honek gure hoteleko helburuetara eramaten nau. Slow Travelari buruzko hausnarketa batean sartu nau. Ez dakit zer puntutaraino lotu dezakegun Gernikako Bonbardaketa hau Slow Travelarekin; bidaiatzearekin, tokia, kultura, ingurua,... ezagutzearekin, gozatzearekin. Gernika inguruetara deskantsatzera, oporretara, gozatzera datorrenak gure historiaren zati bat ezagutzea ederra dela deritzot. Gernikak dituen nolakotasunak jakitea, zergatik den hain ezaguna Pablo Picassoren obra, Gernikako astelehenetako merkatuak duen esanguratasuna herritarrentzat, zergatik Gernikari deitzen dioten Bakearen Hiria,... Slow Travel filosofiarekin bat datorrela deritzot. Ingurua ezagutu, merkatuko produktuak ezagutu, gernikarrak ezagutu... eta gozatu. Ikusi herriak izan duen gaitasuna holako gertaera tamaletik ateratzeko, biziari ekiteko berriro ere.

Bai, gero eta seguruago nago, resilientzia, hitzezko kultura, partekatzen duen kultura eta slow travelak, ildo komuna dutela.

Gernikaldea ez al da leku zoragarria Slow Travela egiteko ere?
Etorri, ikasi eta gozatu!


*En 1944, fue el único superviviente de entre trescientas personas refugiadas en una sinagoga. Pisó una escuela por primera vez a los once años. Quince años más tarde se convertiría en neuropsiquiatra.

Izaro Bideguren